نمایش منوی کناری

جامع ترین مقاله دیابت

۱۶/خرداد/۱۳۹۳ 20,003 بازدید
جامع ترین مقاله دیابت

افزایش قند خون مادر با افزایش وزن نوزاد به هنگام تولد، نارسایی تنفسی، کاهش قند خون نوزاد و یرقان ارتباط دارد. گاهی نیز بچه در زهدان مادر می‌میرد.

درگفتگو با متخصص داخلی بیوطب بخوانید:

دیابت شیرین یا مرض قند، گونه‌ای نارسایی در سوخت و ساز مواد قندی است که در پی کاهش توانایی بدن در ساختن یا پاسخ دادن به هورمون انسولین به وجود می‌آید و با افزایش قند گلوکز در خون همراه است.

بخش از گلوکز زیادی از راه ادرار به بیرون راه می‌یابد، اما بیشتر آن در خون می‌ماند و به بافت‌ها و اندام‌های گوناگون، مانند شبکیه‌ی چشم، کلیه‌ها، پوست و رگ‌ها آسیب می‌رساند.

امروزه این آسیب‌ها را با تزریق انسولین یا قرص‌های کاهنده‌ی قند خون کاهش می‌دهند.

دگرگونی در سوخت و ساز

غذایی که می‌خوریم دارای چهار دسته از مولکول‌های سازنده‌ی بدن به نام کربوهیدارت‌ها‌(مواد قندی)، پروتیین‌ها، لیپیدها(مواد چربی) و اسیدهای نوکلئویک(مواد ژنتیکی) است.

این مولکول‌های درشت در دستگاه گوارش به مولکول‌های کوچکتری که واحدهای سازنده‌ی آن‌ها به شمار می‌روند، می‌شکنند. کربوهدرات‌ها، که در نان، برنج، شکر و میوه‌های شیرین به فراوانی یافت می‌شوند، به مولکول‌های گلوکز می‌شکنند و از راه رگ‌های روده‌ی کوچک به خون وارد می‌شوند.

بخشی از گلوگز خون به سلول‌های بدن وارد می‌شود، اما بخش زیادی آن به صورت مولکول درشت‌تری به نام گلیکوژن در سلول‌های کبد اندوخته می‌شود. بین وعده‌های غذایی که بدن به گلوکز نیاز دارد، گلیکوژن می‌شکند و مولکول‌های گلوکز از سلول‌های کبد به خون وارد می‌شوند و به سلول‌های دیگر می‌رسند. کاهش اندخته‌ی گلیکوژن نیز از وعده‌ی غذایی دیگر جبران می‌شود.
در بیماران دیابتی فرآیند سوخت وساز مواد قندی به‌خوبی انجام نمی شود، زیرا این فرآیند تنها با کمک انسوبین به‌خوبی پیش می‌رود.

انسولین که در سلول‌های ویژه‌ای در جایی از لوزالمعده به نام جزیره‌های لانگرهانس ساخته می‌شود، راه‌یافتن گلوکز را به سلول‌های بدن، به‌ویژه سلول‌های ماهیچه‌ای، سلول‌های کبد و سلول‌های بافت چربی، آسان می‌کند. گلوکز در ماهیچه‌ها و کبد به صورت مولکول‌های گلیکوژن اندوخته می‌شود و در بافت چربی نخست به اسیدهای چرب تبدیل و سپس به صورت قطره‌های ریز چربی اندوخته می‌شود. انسولین این فرآیندهای را نیز جلو می‌برد.

در بیماریدیابت، انسولین اندکی از لوزالمعده به خون آزاد می شود یا سلول‌های بدن، به‌ویژه سلول‌های بافت چربی و سلول‌های ماهیچه‌ای، به انسولین به‌خوبی پاسخ نمی‌دهند. در نتیجه، مولکول‌های گلوکز به جای اندوخته شدن در بافت‌ها همچنان در خون می‌مانند و به بافت‌های بدن آسیب می‌رسانند.

انواع دیابت

دیابت یک بیماری ساده نیست، بلکه نشانگان(سندرم) پیچیده‌ای است که بارزترین ویژگی آن افزایش قند خون است.بنابراین، بیماران دیابتی هر چند در یک ویژگی به هم می‌مانند، اما هم از نظربالینی و هم از نظر آسیب‌شناسی و ژنتیکی ناهمگون هستند.

تعریف ابتدایی دیابت:

گروهی از نارسایی‌ها که ویژگی اصلی آن‌ها افزایش بیش از اندازه‌ی گلوگز در خون و کاهش تحمل به گلوگز است و پیامد کمبود انسولین یا نارسایی در کارکرد انسولین و یا آمیزه‌ای از این دو است.

همچنین، دیابت به دو دسته‌ی اصلی وابسته به انسولین(دیابت نوع یک) و غیروابسته به انسولین(دیابت نوع دو) بخش شد.

سپس، دو دسته‌ی دیگر با نام دیابت بارداری( Gestational ) و گونه‌های دیگر دیابت( The Other Type Of Diabetes ) نیز افزوده شد که دسته‌ی نخست هنگام بارداری زنان خود را نشان می‌دهد و می‌تواند برای مادر و جنین خطرساز باشد و دسته‌ی دیگر که در پی آسیب‌های شناخته‌شده‌ای مانند عفونت لوزالمعده پدید می‌آید.

دیابت نوع یک

یک بیماری خودایمنی است .

بیماری خودایمنی هنگامی به وجود می‌آید که دستگاه دستگاه ایمنی بدن به بخشی از بدن آسیب برساند .

در بیماران دیابتی دستگاه ایمنی به سلولهای بتای جزیر ه‌های لانگرهانس لوزالمعده که انسولین تولید می ‌ کنند یورش می‌برد و به آن ‌ ها آسیب می‌رساند .

در نتیجه ، لوزا لمعده انسولین نمی‌سازد یا مقدار تولید آن بسیار پایین است. از این رو بیماران دیابت نوع یک برای زنده ماندن به دریافت روزانه ‌ی انسولین وابسته هستند.

دانشمندان هنوز به درستی نم ی‌ دانند که چه چیزی باعث می ‌ شود دستگاه ایمنی به سلول ‌ های بتا یورش برد.

با وجود این آن ‌ ها عامل ‌های ژنتیکی و عامل ‌های محیطی ، مانند ویروس ‌ ها ، را در این کار درگیر می‌دانند.
نزدیک ۵ تا ۱۰ درصد دیابتی ‌ های شناسایی شده به دیابت نوع یک دچار هستند این نوع از دیابت بیشتر در بچه ‌ ها و افراد جوان دیده می ‌ شود ، اما می ‌ تواند در بزرگسالی نیز به وجود آید.

نشانه‌های دیابت نوع یک به طور معمول در زمان کوتاهی بروز پیدا می کند. این نشانه‌ها عبارتند از:

▪ تشنگی بیش از اندازه

▪ ادرار فراوان (شب‌ادراری در کودکان)

▪ گرسنگی زیاد

▪ کاهش وزن ناگهانی

▪ تاربینی

▪ خستگی فراوان

▪ دل‌آشوبی

اگر این دیابت تشخیص داده نشود و با انسولین درمان نشود ، شخص ممکن است به وضعیت کشنده ‌ ایی دچار شود که کتواسیدوز دیابتی نامیده می ‌ شود .

دیابت نوع دو

فراوان‌ ترین شکل دیابت است. نزدیک ۹۰ تا ۹۵ درصد افراد دیابتی به دیابت نوع دو دچار هستند که نزدیک یک سوم آن ‌ ها شناسایی نشده ‌ اند.

این گونه از دیابت ب بیشتر در بزرگسال ان، به‌ویژه در افراد بیش از ۵۵ سال دیده می ‌ شود. هم عامل‌های ژنتیکی و هم عامل‌های محیطی دراین بیماری دخالت دارند.

بیشتر ژن‌های درگیر دراین بیماری شناسایی نشده‌اند.

چاقی مهم‌ترین عامل محیطی اثر گذار در این بیماری است. نزدیک ۸۰ درصد از این افراد، چاق هستند.

همین ‌ طور که بچه ها روز به روز چاق ‌ تر می شوند ، دیابت نوع دو در بین افراد جوان و کم‌سال‌تر نیز فراوان‌تر دیده می‌شود.
هنگامی که دیابت نوع دوم شناسایی می ‌ شود ، لوزالمعده به طور معمول به اندازه ‌ی کافی انسولین تولید می ‌ کند. اما به علت‌های کمتر شناخته شده ‌ ای ، بدن نمی ‌ تواند به شیوه‌ی کارآمدی از انسولین بهره ‌ مند شود.

یعنی سلول‌هایی که انسولین برآن‌ها اثر می‌گذارد، در حضور انسولین نیز کار خود را در سوخت و ساز قندها به‌خوبی انجام نمی‌دهند .

به این وضعیت، مقاومت به انسولین می‌گویند .

با  ادامه پیدا کردن این وضعیت، پس از چند سال تولید انسولین کاهش می ‌ یابد و ممکن است بیمار به تزریق انسولین نیز نیاز پیدا کند .

به هر حال، نتیجه مانند دیابت نوع یک است ، یعنی گلو کز خون افزایش می ‌ یابد و بدن نمی ‌ تواند از سرچشمه‌ی اصلی انرژی به خوبی بهره‌مند شود و افزایش گلوکز خون به بافت‌های بدن آسیب می‌رساند.

نشانه‌های دیابت نوع دوم آرام‌آرام خود را نشان می ‌ دهند. این نشانه‌ها عبارتند از:

▪ ادرار فراوان

▪ تار بینی

▪ خستگی بیش از اندازه

▪ عفونت ‌ های پی‌درپی

▪ کاهش بیش از اندازه‌ی وزن

▪ بهبود آهسته ‌ی زخم‌ها

▪ ناتوانی جنسی در مردان

بسیاری از بیماران دیابت نوع دوم نشانه‌هایی این بیماری را نشان نمی‌دهند و برای سال‌ها از بیماری خود آگاه نمی‌شوند.

بررسی‌ها نشان می‌دهد هنگامی که این بیماری در فردی شناسایی می شود، او دست کم از ۴ تا ۷ سال پیش به آن دچار بوده است.

هنگام شناسایی بیماری در بیماران دیابت نوع دوم، ۲۵ درصد به آسیب شبکیه، ۹ درصدبه آسیب عصب‌ها و ۸ درصد به آسیب کلیه دچار هستند.

دیابت بارداری

فقط هنگام بارداری پدیدار میشود و مانند دیابت نوع دوم بیشتر در خانواده ‌ هایی دیده می ‌ شود که پیشینه‌ی دیابت دارند .

این نوع دیابت به طور معمول در هفته‌ی ۲۴ و ۲۸ بارداری شناسایی و پس از زایمان ناپدید می ‌ شود . از این رو، پیشنهاد می‌شود که مادران باردار در این هفته‌های بارداری غربالگری شوند.

این دیابت در نزدیک ۳ تا ۵ درصد همه‌ی بارداری‌ها خود را نشان می‌دهد.
افزایش قند خون مادر با افزایش وزن نوزاد به هنگام تولد، نارسایی تنفسی، کاهش قند خون نوزاد و یرقان ارتباط دارد. گاهی نیز بچه در زهدان مادر می‌میرد.

با نظارت بر میزان قند خون مادر می‌توان این آسیب‌ها را بسیار کاهش داد.

این دیابت به طور معمول برای جان مادر خطر آفرین نیست. با وجود این، خطر دچار شدن مادر به دیابت نوع دوم را افزایش می دهد.

نشانه‌های دیابت بارداری عبارتند از:

▪ تشنگی بیش از اندازه

▪ ادرار فراوان

▪ کاهش وزن با وجود افزایش اشتها

▪ خستگی زیاد

▪ دل‌آشوبی و بالاآوردن

▪ عفونت پی‌ در ‌پی در مثانه، مهبل و پوست

▪ تاربینی

گونه‌های دیگر دیابت

در اثر عامل‌های شناخته شده‌ای به وجود می‌آیند.

برای نمونه، فردی با مواد شیمیایی برخورد می‌کند که به سلول‌های بتای لوزالمعده آسیب می‌رسانند یا درپی بیماری بخش برون‌ریز لوزالمعده، جزیره‌های لانگرهانس نیز آسیب می‌بینند. گاهی نیز بیمار نارسایی ژنتیکی مادرزادی دارد که بر کارکرد سلول‌های بتا یا کارکرد انسولین اثر گذاشته است.

این گروه نزدیک ۱ تا ۲ درصد بیماران دیابتی هستند.دیابت شیرین یا مرض قند، گونه‌ای نارسایی در سوخت و ساز مواد قندی است که در پی کاهش توانایی بدن در ساختن یا پاسخ دادن به هورمون انسولین به وجود می‌آید و با افزایش قند گلوکز در خون همراه است.

بخش از گلوکز زیادی از راه ادرار به بیرون راه می‌یابد، اما بیشتر آن در خون می‌ماند و به بافت‌ها و اندام‌های گوناگون، مانند شبکیه‌ی چشم، کلیه‌ها، پوست و رگ‌ها آسیب می‌رساند.

امروزه این آسیب‌ها را با تزریق انسولین یا قرص‌های کاهنده‌ی قند خون کاهش می‌دهند.

دگرگونی در سوخت و ساز

غذایی که می‌خوریم دارای چهار دسته از مولکول‌های سازنده‌ی بدن به نام کربوهیدارت‌ها‌(مواد قندی)، پروتیین‌ها، لیپیدها(مواد چربی) و اسیدهای نوکلئویک(مواد ژنتیکی) است.

این مولکول‌های درشت در دستگاه گوارش به مولکول‌های کوچکتری که واحدهای سازنده‌ی آن‌ها به شمار می‌روند، می‌شکنند.

کربوهدرات‌ها، که در نان، برنج، شکر و میوه‌های شیرین به فراوانی یافت می‌شوند، به مولکول‌های گلوکز می‌شکنند و از راه رگ‌های روده‌ی کوچک به خون وارد می‌شوند.

بخشی از گلوگز خون به سلول‌های بدن وارد می‌شود، اما بخش زیادی آن به صورت مولکول درشت‌تری به نام گلیکوژن در سلول‌های کبد اندوخته می‌شود.

بین وعده‌های غذایی که بدن به گلوکز نیاز دارد، گلیکوژن می‌شکند و مولکول‌های گلوکز از سلول‌های کبد به خون وارد می‌شوند و به سلول‌های دیگر می‌رسند. کاهش اندخته‌ی گلیکوژن نیز از وعده‌ی غذایی دیگر جبران می‌شود.

در بیماران دیابتی فرآیند سوخت وساز مواد قندی به‌خوبی انجام نمی شود، زیرا این فرآیند تنها با کمک انسوبین به‌خوبی پیش می‌رود.

انسولین که در سلول‌های ویژه‌ای در جایی از لوزالمعده به نام جزیره‌های لانگرهانس ساخته می‌شود، راه‌یافتن گلوکز را به سلول‌های بدن، به‌ویژه سلول‌های ماهیچه‌ای، سلول‌های کبد و سلول‌های بافت چربی، آسان می‌کند.

گلوکز در ماهیچه‌ها و کبد به صورت مولکول‌های گلیکوژن اندوخته می‌شود و در بافت چربی نخست به اسیدهای چرب تبدیل و سپس به صورت قطره‌های ریز چربی اندوخته می‌شود. انسولین این فرآیندهای را نیز جلو می‌برد.

در بیماریدیابت، انسولین اندکی از لوزالمعده به خون آزاد می شود یا سلول‌های بدن، به‌ویژه سلول‌های بافت چربی و سلول‌های ماهیچه‌ای، به انسولین به‌خوبی پاسخ نمی‌دهند.

در نتیجه، مولکول‌های گلوکز به جای اندوخته شدن در بافت‌ها همچنان در خون می‌مانند و به بافت‌های بدن آسیب می‌رسانند.

پیامدهای دیابت

وجود مقدار زیادی گلوکز در خون می‌تواند به بخش‌های گوناگون بدن، به‌ویژه قلب، رگ‌های خونی، کلیه‌ها، دستگاه عصبی، دستگاه تناسلی و پوست آسیب برساند.

مولکول‌های گلوکز به مولکول‌های بافت‌های گوناگون پیوند می‌شوند و ساختار و کارکرد آن‌ها را دگرگون می‌کنند. چنین مولکول‌هایی دیگر نمی‌توانند کار خود را به‌خوبی انجام دهند و سرانجام کار بافت یا اندامی که این مولکول‌ها دگرگون‌شده در آن‌جا وجود دارند، به‌خوبی انجام نمی‌شود.

آسیب به قلب و رگ‌ها

دیابت مقدار کلسترول خون را افزایش می‌دهد.

کلسترول گونه‌ای از چربی‌هاست که بدن خود آن را می‌سازد و کارهای مهمی در بدن انجام می‌دهد.

این ماده در برخی غذاها نیز وجود دارد.

هنگامی که مقدار کلسترول بسیار بالاست، رگ‌های بزرگ دچار گرفتگی می‌شوند و باریک می‌شوند. این گرفتگی که باعث سخت‌شدن رگ‌ها در جایگاه گرفتگی می‌شود، آتروسکلروز(تصلب شرایین به معنای سخت شدن رگ‌ها) نام دارد.
گرفتگی و باریک شدن رگ ‌ ها جریان خون را در سرتاسر بدن مختل می ‌ کند. درد قفسه ‌ی سینه که آنژین نامیده می شود، حمله قلبی که به علت گرفتگی رگ ‌ های ویژه‌ی قلب رخ می دهد و ضعف ماهیچه قلب (کاردیومیوپاتی) از پیامدهای خطرناک گرفتگی رگ ‌ هاست .

رگ ‌ های خونی گرفته و باریک، فضای اندکی برای جریان خون دارند .

این وضعیت به این می ماند که شما انگشت شصت خود را جلوی شیلنگ آب بگیرید.

در این وضعیت آب با فشار بسیار بالا از شیلنگ بیرون می‌آید . به همین نحو، رگ ‌ های خونی گرفته و باریک به فشار خون بالا می انجامد.

همچنین ، زمانی که رگ ‌ ها باریک می ‌ شوند، خون کافی به پاها نمی ‌ رسد و بیماری ‌ های رگ‌های محیطی خود را نشان می ‌ دهند.

آسیب به کلیه‌ها

کلیه ‌ ها به صورت صافی کار می ‌ کنند و مواد زاید و اضافی را از خون می ‌ گیرند و بیرون می‌فرستند . صافی ‌ های بسیار ریز کلیه ‌ ها، گلومرول نام دار ن د.

قند خون و فشار خون بالا به گلومرول ‌ ها آسیب می ‌ رساند.

هنگامی که کلیه ‌ های آسیب دیده کار برداشت مواد زاید و اضافی را به خوبی انجام نمی ‌ دهند، این مواد در بدن انباشته می‌شوند و آسیب می ‌رسانند.
یکی از نشانه ‌ های آغازین آسیب دیدن کلیه ‌ ها، نشت مقدار زیادی پروت ی ین از کلیه ‌ هاست که در ادرار پدیدار می‌شود. این حالت که پروت ی ینوری نام دارد ، باعث از دست رفتن پروت ی ین ‌ های سودمند بدن می ‌ شود . البته، آسیبدیدن کلیه‌ها چهان آهسته رخ می‌دهد که ممکن است بیمار سال ‌ ها به بیماری پی نبرد .

هنگامی که کلیه ها دچار نارسایی می‌شوند ، درد معده و خستگی همیشگی به سراغ بیمار می ‌ آید و پوستش ممکن است به زردی گراید .

آسیب به دستگاه عصبی

قند خون بالا به مدت طولانی می تواند به رگ های خونی که به بعضی عصب ‌ها اکسیژن می ‌ رسانند، آسیب ب رساند.

همچنین ، قند خون بالا می ‌ تواند به پوشش عصب ‌ها آسیب وارد کند.

عصب ‌های آسیب دیده ممکن است از فرستادن پیام ها باز مانند، پیام ها را به کندی جا به جا کنند یا آن‌ها را در زمان نامناسبی بفرستند .
عصب ‌های محیطی به بازوها، دست ‌ ها، ران ‌ ها و پاها می روند. آسیب دیدن این عصب ‌ها می ‌ تواند به احساس کرختی در دست ‌ ها یا پاها بینجامد.

عصب ‌های خودکار از نخاع به شش ‌ ها، قلب، معده، روده ‌ ها، مثانه و اندام ‌ های جنسی می ‌ روند. آسیب دیدن عصب ‌های معده و روده ‌ ها در اثر قند خون بالا به احساس ناراحتی در معده، دل‌آشوبی ، یبوست یا اسهال منجر می ‌ شود.

آسیب‌دیدن عصب ‌های خودکاری که به مثانه می ‌ روند، تشخیص زمانی که بیمار باید به دستشویی برود را دشوار می ‌ سازد. این آسیب درک خالی بودن مثانه را نیز دشوار می ‌ سازد.

هر دو دشواری می ‌ تواند باعث شود بیمار ادرار را زمان بیشتری نگه دارد.

این وضعیت می ‌ تواند به عفونت مثانه منجر شود. گاهی نیز قطر ه‌های ادرار به طور تصادفی نشت می ‌ کنند .

آسیب به چشم‌ها

قند خون بالا به شبکیه چشم آسیب می رساند. کار شبکیه دریافت نور ی است که به چشم می ‌ رسد. شبکیه رگ ‌ های خونی بسیار باریکی دارد که قند خون بالا باعث گرفتگی آن ‌ ها می ‌ شود .

بیمار دیابتی اگر نظارت درستی بر قند خون خود نداشته باشد، ممکن است تاربینی یا دوبینی پیدا کند و در بدترین حالت، بینایی خود را از دست بدهد.

آسیب به دستگاه تناسلی

قند خون بالا به رگ‌ها، عصب‌ها و ماهیچه‌های صاف درون آلت تناسلی آسیب می‌رساند. این آسیب می‌تواند باعث سستی آلت تناسلی هنگام نزدیکی شود.

بین ۳۵ تا ۵۰ درصد مردان دیابتی دچار این آسیب می‌شوند. با نظارت بر قند خون می‌توان از این آسیب پیشگیری کرد.

آسیب به پوست

قند خون بالا به عصب‌ها و رگ‌های پوست آسیب می‌زند و باعث دگرگونی‌هایی در بافت پوست می‌شود.

بافت آسیب دیده جایگاه خوبی برای باکتری‌ها و قارچ‌هاست.

زخم‌های چنین بافتی نیز دیر بهبود می‌یابند.

درمان دیابت

دیابت درمان بنیادی ندارد و روش‌های درمانی کنونی فقط می‌توانند از آسیب‌های آن به بدن بکاهند. بیماران دیابتی نوع یک باید پیوسته انسولین تزریق کنند.

در گذشته، انسولین را از گاو و خوک به دست می‌آوردند. اما امروزه با روش‌های مهندسی ژنتیک توانسته‌اند انسولین انسانی بسازند و بیشتر از این انسولین یا آمیزه‌ای از انسولین انسانی و حیوانی بهره می‌گیرند.

البته، به دلیل نقش انسولین در تنظیم سوخت و ساز قندها، نظارت بر رژیم غذایی نیز بسیار سودمند است.

در واقع، باید بین انسولین دریافتی و غذای دریافتی موازنه وجود داشته باشد. همچنین، مقدار انسولین دریافتی و غذای دریافتی باید با فعالیت بدنی بیمار نیز هماهنگ باشد.
بیشتر بیماران دیابت نوع دوم به انسولین نیاز ندارند و باید از قرص‌های کاهنده‌ی قند خون بهره بگیرند. این قرص‌ها از دو دسته‌ی سولفونیل‌اورها و بیگوانیدها هستند که هر دسته به شیوه‌ی متفاوتی اثر درمانی خود را می‌گذارد. سولفونیل‌اوره‌ها به سلول‌های بتا پیوند می‌شوند و آزادشدن انسولین را افزایش می‌دهند.

همچنین، باعث افزایش شمار گیرنده‌های انسولین بر سطح سلول‌های بدن می‌شوند. گلیبنکلاماید شناخته‌شده‌ترین دارو از این دسته است. از دسته‌ی دوم فقط متفورمین کاربرد دارویی دارد.

این دارو برداشت گلوکز را در سلول‌های بدن افزایش می‌دهد و روند آزادسازی مواد قندی را به خون کاهش می‌دهد.

هر دو دسته‌ی داروهای کاهنده‌ی قند خون، زمانی بیشترین کارآیی را دارند که بیمار از برنامه‌ی غذایی مناسب پیروی کند و فعالیت بدنی داشته باشد.

تاریخ دیابت

بیماری قند از روزگار باستان شناخته شده بود و برخی پزشکان کهن نشانه‌های آن را به‌خوبی توصیف کرده و راه‌هایی برای درمان آن پیشنهاد کرده بودند.

در پاپیروسی از ۱۵۵۲ سال پیش از میلاد، پزشکی مصری از بیماری رازآلودی نوشته است که با ادرار فراوان همراه است.

اریتیوس( ۹۰-۳۰ پس از میلاد)، پزشک یونانی، در کنار پرادراری، نشانه‌های دیگری این بیماری را، از جمله تشنگی همیشگی و کاهش وزن، برشمرده است.

نام دیابت را نیز او برای این بیماری برگزید که به معنای “گذر کردن” یا “جریان پیدا کردن” است.

او دیابت را پیامد آب‌شدن گوشت دست و پا و وارد شدن آن به ادرار می‌دانست. جالینوس( ۲۰۱-۱۳۱ میلادی)، پزشک سرشناس ارتش روم، بر این باور بود که آن بیماری رازآلود از نارسایی کلیه‌ها پدید می‌آید.

تا نزدیک دو هزار سال، همه‌ی پزشکان چنین نظری را درست می‌دانستند.
شیرین بودن ادرار بیماران دیابتی نیز از گذشته‌های دور روشن بود و در نوشته‌های پزشکی هندی‌ و قانون ابن‌سینا به آن اشاره شده است.

درستی این نظر را متیو دابسون در سال ۱۷۷۵ با بخار کردن ادرار بیماران دیابتی بیش از پیش روشن کرد و دانه‌های بلوری قند را به دست آورد.

نام دوم دیابت یعنی ملیتوس نیز در همین سال‌ها به نام این بیماری افزوده شد که به معنای “شیرین” است. از آن‌جا که هنوز بسیاری از پزشکان این‌بیماری را با نارسایی کلیه مرتبط می‌دانستند، برخی پیشنهاد کرده بودند به این بیماران باید قند خوراند تا کمبود قند آن‌ها جبران شود.
با وجود این سرگذشت دراز، آسیب‌شناسی دقیق دیابت تا سده‌ی نوزدهم میلادی به درستی روشن نبود. در سال ۱۸۷۵ کلود برنارد گلیکوژن را به عنوان فرآورده‌ی سوخت و ساز گلوکز در کبد معرفی کرد و این مفهوم را معرفی کرد که اختلال در سوخت و ساز گلوکز باعث دیابت می‌شود.

در سال ۱۸۶۹ ، پل لانگرهانس جزیره‌های لانگرهانس را کشف کرد. پژوهشگران دیگر ناهنجاری جزیره‌ها را در کالبدشکافی بیماران دیابتی که جان باخته بودند، مشاهده کردند.

سپس، در سال ۱۸۸۹ ، اسکار مینورسکی و جوزف ون مرینگ، پژوهشگران فرانسوی نشان دادند که اگر لوزالمعده‌ی سگی را از بدنش بیرون آورند، نشانه‌های دیابت در سگ پدیدار می‌شود و سگ به زودی می‌میرد.
از آغاز سده‌ی بیستم میلادی این نظر مطرح شد که بیماران دیابتی دچار کمبود ماده‌ای هستند که لوزالمعده‌ی سالم می‌تواند آن را بسازد.

گیورگ زولزر، دانشمند آلمانی، در سال ۱۹۰۸ برای نخستین‌بار نشان داد که با تزریق افشره‌ی از لوزالمعده می‌توان وارد شدن گلوکز را به ادرار کاهش داد.

سپس در سال ۱۹۲۰ فردریک بنتینگ و چارلز بست آزمایش‌های خود را برای پیدا کردن ماده‌ای در افشره‌ی لوزالمعده که قند ادرار را در سگ دیابتی کاهش می‌دهد، آغاز کردند.

آن‌ها سرانجام توانستند در سال ۱۹۲۱ پروتیین انسولین را از لوزالمعده به دست آورند و با تزریق آن به کودکی ۱۴ ساله در تورنتوی کانادا، کارایی این پروتیین را در کاهش قند ادرار و بهبودی بیماران دیابتی نشان دهند.

بنتینگ و یکی از دستیارانش به نام جان مکلیود جایز نوبل پزشکی سال ۱۹۲۳ را دریافت کردند.

بنتینگ جایزه‌ی خود را با بست و مکلیود با دستیار دیگر بنتینگ به نام جیمز کولیپ سهیم شدند.

تفاوت دیابت نوع ۱ و ۲ :

به طور کلی دیابت به چهار گروه:

دیابت نوع ۱

دیابت نوع ۲

دیابت حاملگی

دیابت به علل متفرقه ، تقسیم‌بندی می‌شود

در دیابت نوع۱ که % ۱۵- ۱۰ کل موارد دیابت را تشکیل می‌دهد تولید انسولین از پانکراس (لوزاالمعده) به علت از بین رفتن سلول‌های سازنده انسولین، متوقف می‌شود به همین خاطر افراد مبتلا به ین نوع دیابت بید از بدو تشخیص، انسولین مورد نیاز بدن را به صورت تزریقات روزانه تأمین کنند.

دیابت نوع۱ اغلب در سنین زیر ۳۰ سال به وجود میا‌ید.

در دیابت نوع۲ که بیشتر در بالغین بالای ۳۰ سال و چاق دیده می‌شود و % ۹۰- ۸۵ کل موارد دیابت را شامل می‌شود انسولین تولید شده از پانکراس به خوبی عمل نمی‌کند. در واقع یا پانکراس به اندازه کافی انسولین ترشح نمی‌کند و یااینکه انسولین ترشح شده، به علت وجود مقاومت به انسولین مخصوصاً در افراد چاق، فاقد کارایی لازم است.
دیابت حاملگی به دیابتی گفته می‌شود که برای اولین بار در طول حاملگی تشخیص داده شود.

این نوع دیابت معمولاً گذرا است و بعد از اتمام حاملگی بهبود می‌یابد خانم‌های مبتلا به دیابت حاملگی بعداً در معرض خطر ابتلا به دیابت نوع۲ هستند.
از علل متفرقه دیابت می‌توان به جراحی، داروها (مثل کورتیکواستروئیدها)، سوء تغذیه و عفونت اشاره کرد.

دیابت چیست؟

دیابت یک اختلال در سوخت و ساز (متابولیسم) بدن است که در آن یا انسولین به تعداد کافی در بدن وجود ندارد و یا انسولین موجود قادر نیست تا وظیفه خود را به درستی انجام دهد و در نتیجه به علت وجود مقاومت در برابر آن، قند خون بالا می‌رود.

انسولین هورمونی است که توسط سلول‌هی “بتا”واقع در پانکراس ترشح می‌شود و وظیفه اصلی آن کاهش قند خون است. پانکراس نیز یکی از غدد دستگاه گوارش است که در پشت معده قرار دارد بالا بودن قند خون در دراز مدت باعث بروز عوارض در سیستم قلب و عروق، کلیه‌ها، چشم و سلسله اعصاب می‌گردد.

درمان دیابت

هنوز درمان قطعی بری دیابت پیدا نشده است، حتی روش‌های جدیدی مثل پیوند سلول‌های بتا به افراد مبتلا به دیابت نوع۱ نیز به علت ضرورت مصرف داروی ضد رد پیوند به صورت مادام‌العمر و عوارض احتمالی ناشی از آن‌ها بری اکثریت افراد مناسب نمی‌باشد.

با این وجود رعایت ۵ اصل کنترل دیابت که در ادامه به آن‌ها اشاره خواهد شد باعث می‌شوند تا افراد دیابتی بتوانند یک زندگی سالم با افراد غیر دیابتی داشته باشند و از پیدایش عوارض دیابت جلوگیری کنند.این ۵ اصل عبارتند از:

آموزش

کنترل روزانه

تغذیه صحیح

فعالیت جسمانی

مصرف منظم داروها (قرص یا انسولین)

در صورتی که هر یک از این پایه‌ها سست باشد تعادل و در واقع کنترل دیابت بر هم خواهد خورد.

علائم اولیه دیابت

دیابت نوع یک معمولاً شروع پر سر و صدایی دارد و با علائمی چون تشنگی، پرادراری، پرنوشی، کاهش وزن، گرسنگی و خستگی شدید تظاهر پیدا می‌کند.

دیابت نوع۲ شروع خیلی آهسته‌تری دارد و شایع‌ترین علامت اولیه آن در واقع “بی علامتی” است. درصد قابل توجهی از مبتلایان به دیابت نوع۲ (تقریباً ۵۰%) از بیماری خود اطلاعی ندارند و تنها با انجام آزمایش قند خون می‌توان آن‌ها را شناسایی کرد با این وجود در صورت عدم کنترل مطلوب ممکن است علائمی مشابه با دیابت نوع۱ نیز بروز کند.

از دیگر علائم دیابت نوع۲ می‌توان به عفونت‌هی مکرر مخصوصاً در دستگاه ادراری و پوست، تاری دید، بهبودی دیررس زخم‌ها و احساس سوزش و بی‌حسی در انگشتان پاها اشاره کرد.

افراد در معرض خطر ابتلا به دیابت

تمامی افراد بالای ۴۰ سال در معرض خطر ابتلا به دیابت نوع۲ هستند و باید هر ۳ سال یک‌بار تحت آزمایش قند خون قرار بگیرند.

افراد دچار اضافه وزنی که حداقل یکی از شریط زیر را داشته باشند نیز در معرض ابتلا به دیابت نوع۲ هستند و انجام آزمایشات مکرر قند خون در آ‌ن‌ها باید در سنین زیر ۴۰ سال یا با فواصل کوتاهتر (هر ۲- ۱ سال) انجام شود. این شریط عبارتند از:

وجود سابقه ابتلا به دیابت در بستگان درجه اول

سابقه ابتلای فرد به دیابت پنهان (مرحله پیش از دیابت)

سابقه ابتلا به دیابت حاملگی

سابقه تولد نوزاد

وزن بیشتر از ۴ کیلوگرم

تولد نوزاد با ناهنجاری‌های مادرزادی

بالا بودن فشارخون (فشارخون ماکزیمم بیشتر از ۱۴۰ و یا مینیمم بیشتر از ۹۰ میلی‌متر جیوه)

وجود اختلالات چربی خون یعنی تری‌گلیسرید بالاتر از ۲۵۰ و یا کلسترول با دانسیته کم (HDL) کمتر از ۳۵ میلی‌گرم در دسی‌لیتر

سابقه ابتلا به کیست‌های متعدد تخمدان

بیماری‌های قلبی- عروقی (تنگی رگ‌های قلب، انفارکتوس قلبی یا سکته مغزی)

پیشگیری از ابتلا به دیابت:

در مورد دیابت نوع۱ با وجودی که تحقیقات زیادی در مورد روش‌های مختلف پیشگیری از آن در حال انجام است، ولی هنوز راه حل قطعی برای پیشگیری از آن به دست نیامده است ولی در مورد دیابت نوع۲ تحقیقات به روشنی نشان داده‌اند که رعایت تغذیه صحیح و کاهش وزن به میزان % ۷- ۵ وزن فعلی و نیز انجام مرتب فعالیت ورزشی (۱۵۰ دقیقه در طول هفته) در پیشگیری از ابتلای به دیابت در افراد در معرض خطر بسیار مؤثر است.

دیابت پنهان

دیابت پنهان به حالتی گفته می‌شود که در آن قند خون بین حد طبیعی و دیابتی قرار دارد.

در مورد قند ناشتا مقادیر بین ۱۲۵- ۱۰۰ و در مورد قندخون ۲ ساعته در آزمون خوراکی تحمل گلوکز مقادیر بین ۱۹۹- ۱۴۰ به عنوان دیابت پنهان در نظر گرفته می‌شوند.

دیابت پنهان یکی از مهم‌ترین عوامل خطرساز ابتلای به دیابت می‌باشد و اهمیت آن در این است که با تشخیص به موقع و انجام اقدامات لازم به صورت تغییر در روش زندگی می‌توان به نحو مؤثری از پیشرفت دیابت پنهان به سمت دیابت آشکار جلوگیری کرد.

اهمیت اندازه‌گیری مرتب قند خون در منزل چیست؟

همان طور که قبلاً گفته شد تغذیه صحیح، ورزش ، کنترل روزانه قندخون و مصرف داروها از اجزای اصلی درمان دیابت هستند دستگاه‌های اندازه‌گیری قندخون یا گلوکومترها به دیابتی و پزشکان آن‌ها این امکان را می‌دهند تا بتوانند به تنظیم این اجزا بپردازند شاید بتوان درمان دیابت بدون اندازه‌گیری مرتب قند خون را به رانندگی در جاده با چشمان بسته تشبیه کرد.

اهمیت استفاده از گلوکومتر در پیشگیری از عوارض دیابت مخصوصاً در دیابت نوع۱ در تحقیقات متعددی به اثبات رسیده است.

این تحقیقات نشان داده‌اند که در افراد دیابتی که قند خونشان را به طور مرتب اندازه می‌گیرند و از نتیجه این آزمایشات برای تنظیم روش درمانی خود استفاده می‌کنند.

عوارض دیابت به نحو قابل ملاحظه‌ی کمتر دیده می‌شود.

کاهش وزن در افراد دیابتی چاق یا دچار اضافه وزن (دیابت نوع۲) :

در دیابت نوع۲ انسولین نمی‌تواند وظیفه خود در بدن را به درستی انجام دهد و در واقع یک حالت مقاومت به انسولین در بدن وجود دارد.

بهترین عامل این افزایش مقاومت، چربی‌های اضافی بدن هستند.

بنابرین با رعایت رژیم غذیی و فعالیت ورزشی منظم که هر دو منجر به کاهش وزن و کمتر شدن چربی‌های اضافی بدن می‌شوند می‌توان مقاومت به انسولین را کاهش داد و بدینوسیله قند خون را بهتر کنترل کرد. اهمیت کاهش وزن در دیابتی‌های نوع۲ به حدی است که می‌تواند در مواقعی که قند خون بالا نیست (زیر ۲۰۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر) به تنهایی و بدون مصرف دارو قند خون را به حد طبیعی برساند. حتی در مواقعی که به طور همزمان دارو نیز مصرف می‌شود.

کاهش وزن اثر بخشی داروها را به نحو مؤثری بیشتر می‌کند

آزمایش هموگلوبین A۱C :

آزمایش هموگلوبین A۱C که به صورت درصد بین می‌شود نشان می‌دهد که در طول ۳- ۲ ماه گذشته چند درصد از هموگلوبین خون که یکی از پروتئین‌های موجود در گلبول‌های قرمز است.

با قند ترکیب شده است هر چه این درصد بالاتر باشد بیانگر این است که معدل قند خون طی ۳-۲ ماه پیش بالاتر از حد طبیعی بوده است این آزمایش وسیله‌ بسیار خوبی بری تصمیم‌گیری در مورد موفقیت روش درمانی فعلی می‌باشد.

در واقع وقتی می‌توان درمان یک دیابتی را موفق دانست که درصد هموگلوبین A۱C او در حد قابل قبول ‌باشد این حد قابل قبول مقدار هموگلوبینA۱C زیر ۸ و ترجیحاً زیر ۷ درصد است.

مطالعات متعددی نشان داده‌اند که نگه داشتن هموگلوبین A۱Cزیر ۷ درصد نه تنها از پیدایش عوارض دیابت در چشم‌ها، کلیه‌ها و اعصاب جلوگیری می‌کنند بلکه حتی در صورت وجود این عوارض باعث برگشت آن‌ها شده و از پیشرفتشان جلوگیری به عمل می‌آورد.

آزمایش هموگلوبین A۱Cرا باید ترجیحاً هر ۳ ماه یا حداکثر هر ۶ ماه یکبار انجام داد.

مصرف مواد قندی در افراد دیابتی:

اصولاً غذاهای شیرین جزء یکی از گروه‌های اصلی غذایی هستند که کربوهیدرات نامیده می‌شوند، نان و غلات و میوه‌جات نیز جزء گروه کربوهیدرات‌ها هستند.

تمامی غذاهای متعلق به گروه کربوهیدرات پس از گوارش و هضم در بدن به قند ساده (گلوکز) تبدیل می‌شوند. پس افراد دیابتی می‌توانند غذاهای شیرین حاوی شکر را جانشین غذاهای دیگر حاوی کربوهیدرات کنند.

مثلاً این امکان وجود دارد تا با کم کردن از مقدار برنج یا نان در یک وعده غذیی امکان خوردن ژله به عنوان دسر بعد از غذا را فراهم کرد.

نکته قابل ذکر دیگر در این مورد زیاد بودن انرژی (کالری) موجود در غذاهای شیرین می‌باشد که می‌تواند در صورت عدم رعایت تعادل در مصرف آن‌ها باعث اضافه وزن و چاقی گردد.

از طرفی دیگر غذاهی شیرین گروه کربوهیدرات‌ها بر خلاف غذاهای دیگر فاقد ویتامین‌ها و املاح لازم برای بدن می‌باشند.

بنابراین مصرف این غذاها و جایگزین کردنشان با غذاهای دیگر حتماً با مشاوره متخصص تغذیه‌ی که در زمینه تغذیه دیابتی اطلاعات کافی دارد انجام بپذیرد.
ولی بهتر ین است که افراد دیابتی به طور کلی از مصرف کربوهیدرات‌های سریع‌الجذب مثل قند و شکر، خرما، عسل، توت خشک، کشمش و انجیر خشک تا حد امکان پرهیز نمایند.

منظور از اصطلاحات “واحد کربوهیدرات” و “شمارش واحد کربوهیدارت” چیست؟

از آنجائیکه “مقدار” کربوهیدرات یک غذا مهمترین عامل تعیین کننده قند خون بعد از غذاست، تنظیم مقدار کربوهیدراتی که یک فرد دیابتی در هر وعده غذایی می‌خورد از اهمیت ویژه‌ی برخوردار است.

مقدار کربوهیدرات موجود در غذاهای مختلف معمولاً به صورت گرم بیان می‌شود.

به مقداری از هر غذا که حاوی ۱۲-۱۰ گرم کربوهیدرات باشد یک “واحد کربوهیدرات” یا به طور خلاصه “واک” گفته می‌شود.

منظور از “شمارش واحد کربوهیدرات” این است که یک فرد دیابتی بتواند بعد از دیدن آموزش‌هی لازم تعداد واک موجود در هر وعده غذایی را محاسبه کند.

این امر باعث می‌شود تا او بتواند تعداد واک مصرفی در هر وعده غذایی را مطابق با دستورات متخصص تغذیه تنظیم کند و بدینوسیله قند خون بعد از غذای خود را به خوبی کنترل نماید. در افرادی که انسولین مصرف می‌کنند شمارش واک از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است.

درمان حملات پایین افتادن قند خون (هیپوگلیسمی) :

درمان مناسب حملات هیپوگلیسمی مصرف کربوهیدرات‌های ساده و با جذب سریع است که به سرعت تبدیل به قند (گلوکز) شده و جذب خون می‌گردند.

از جمله این انتخاب‌های مناسب می‌توان به حبه قند، آب میوه و نوشابه گازدار اشاره کرد.

مصرف شکلات یا بیسکویت مناسب نیست چون این غذاها حاوی چربی فراوان هستند که باعث دیر جذب شدن قند خون موجود در آن‌ها می‌شود.

نکته قابل ذکر دیگر رعایت تعادل در مصرف غذاهی شیرین هنگام هیپوگلیسمی است زیرا مصرف بیش از حد و پشت سرهم ین غذاها باعث بالا رفتن قند خون می‌شود.
بهترین کار این است که مقدار مناسبی از این غذاها (۵-۴ حبه قند و یا یک لیوان آب میوه یا نوشابه) خورده شود و اگر پس از گذشت ۱۵ دقیقه هنوز علائم هیپوگلیسمی باقی مانده بود همین تعداد دوباره مصرف شود.

رعایت چه نکاتی قبل از شروع فعالیت ورزشی در افراد دیابتی لازم است؟

تمامی افراد دیابتی قبل از شروع فعالیت بدنی باید با پزشک معالجشان مشورت کنند تا در صورت لزوم بررسی‌های لازم از نظر وجود عوارض دیابت (مثلاً معاینه ته چشم و یا نوار قلبی) صورت بگیرد.

از آنجائیکه ورزش باعث افزایش مصرف قند در بدن می‌شود قند خون را پیین بیاورد بنابرین اگر فرد دیابتی از داروهای پیین‌آورنده قند خون (قرص یا انسولین) استفاده می‌کند لازم است تا قند خون خود را قبل از شروع ورزش اندازه بگیرد و در صورتیکه مقدار آن کمتر از mg/dl ۱۰۰ باشد به علت احتمال افزایش بیشتر آن در طول فعالیت بدنی، باید ورزش کردن را تا زمان کنترل قند خون به تعویق انداخت.

افرادی که دیابت آن فقط با رژیم غذایی کنترل می‌شوند نیازی به مصرف میان وعده قبل از ورزش ندارند.

منظور از اصطلاح “کنترل سختگیرانه دیابت” چیست؟

کنترل سختگیرانه دیابت روشی است که در آن ۵ پایه اصلی درمان دیابت یعنی آموزش، کنترل روزانه، تغذیه صحیح ، فعالیت جسمانی و داروها به طور همزمان مورد استفاده قرار می‌گیرد و لازمه آن مشارکت فعال فرد دیابتی در طرح درمانی ارائه شده توسط “تیم مراقبت از دیابت” شامل پزشک معالج، پرستار آموزش دیده و متخصص تغذیه می‌باشد.

یکی از ملزومات ین روش انجام آزمایشات مکرر قند خون در منزل و بکارگیری نتایج آن‌ها در تنظیم داروها و نحوه تغذیه و فعالیت بدنی می‌باشد.

با وجودی که روش کنترل سختگیرانه دیابت ممکن است در ابتدا مشکل و پرهزینه به نظر برسد. ولی داری نتایج بسیار عالی در زمینه بهبود کیفیت زندگی افراد دیابتی و پیشگیری از عوارض دیابت (که خود بسیار هزینه‌ بر هستند) می‌باشد.

انجام تزریقات متعدد انسولین (حداقل ۴ بار در روز) یکی از روش‌های مشهور انسولین درمانی در کنترل سختگیرانه دیابت مخصوصاً دیابت نوع ۱ است.

کنترل فشار خون در افراد دیابتی:

کنترل فشار خون بالا در افراد دیابتی به منظور پیشگیری از عوارض دیابت به اندازه اهمیت کنترل قند خون است.

به همین خاطر دیابتی‌ها باید فشار خون خود را به دقت کنترل کنند (فشار خون ایده‌آل برای این افراد فشار ماکزیمم کمتر از ۱۳ و مینیمم کمتر از ۱۸ میلی‌متر جیوه است).

عوامل دیگری به کنترل بهتر فشار خون کمک می‌کنند عبارتند از: کاهش وزن (در صورت وجود چاقی)، کاهش مصرف نمک، ورزش مرتب، ترک سیگار و مصرف نکردن الکل

دیابت را بهتر بشناسیم

دیابت شیرین اولین بار در سال ۱۵۵۲ قبل از میلاد در پاپیروس های مصری توصیف شد،حشرات دور ادرار شیرین کسانی که ادرار زیادی دفع می کردند،جمع می شدند و افرادی که ادرار شیرین را می چشیدند، می توانستند به تشخیص برسند.

البته خود واژه دیابت توسط (آراتئوس) پزشک برجسته ای که در قرن دوم بعد از میلاد در اسکندریه و رم می زیست ابداع گشت.

از واژه (دیاباینو) به معنی عبور کردن از برای توصیف حالتی استفاده نمود که در آن مقدار زیادی ادرار از کلیه ها عبور می کرد.

واژه لاتین (ملیتوس) به معنی شیرین مثل عسل نیز در قرن ۱۸ اضافه شد.

آراتئوس دیابت چیست؟

دیابت یک بیماری مزمن است که وقتی پانکراس (لوزالمعده ) انسولین تولید نمی کند یا وقتی که بدن نمی تواند از انسولین تولید شده استفاده موثر کند اتفاق می افتد‏.‏

انسولین در بدن چه نقشی دارد؟

بیشتر تنطیم گلوکز بدن کار و مسئولیت انسولین است.

(گلوکز منبع اصلی تامین سوخت سلول های بدن است) بعد از صرف غذا میزان گلوکز خون افزایش می یابد.

در این هنگام انسولین از سلول های بتای جزایر لانگرهانس لوزالمعده(پانکراس) ترشح یافته و میزان گلوکز خون را کاهش می دهد.

کاهش گلوکز خون باعث کاهش میزان انسولین می گردد.

پس می توان گفت (توقف تولید انسولین یا استفاده نکردن ازانسولین هر دو باعث افزایش گلوکز درخون می شود‏.)

دیابت در واقع بیماریی است که میزان گلوکز خون در آن افزایش دارد.

دیابت چهار نوع اصلی دارد:

افرادی که دیابت نوع اول دارند یعنی مقدارخیلی کمی انسولین تولیدمی کنند و یا اصلا انسولینی در بدنشان تولید نمی شود و لازم است که برای ادامه زندگی انسولین تزریق کنند.

این نوع بیماری به دلیل نشانه های بالینی خوبی که دارد سریع تر از نوع دوم قابل تشخیص است.

دیابت نوع ۱ یا دیابت نوجوانان، که نوعی بیماری خودایمنی است و در نتیجه تخریب نابجای سلول‌های مولد انسولین بوسیله دستگاه ایمنی بدن رخ می‌دهد.

علت این بیماری که معمولا افراد را در سنین نوجوانی درگیر می‌کند، دقیقا مشخص نیست و علاجی هم برای آن وجود ندارد.

این بیماران مجبورند از همان ابتدا با تزریق انسولین خارجی کمبود این هورمون را در بدن رفع کنند و قند خود را در حالت عادی نگه دارند.

نوع دوم دیابت افرادی هستند که نمی توانندازانسولین استفاده موثرکنند .

آنها می توانند بیماریشان را تنها با تغییر روش زندگی کنترل کنند ومعمولا بیشتربه داروهای خوراکی نیازدارند و کمتر به تزریق انسولین نیازمند هستند‏.‏

قابل ذکراست ,طبق آماربیش از‏۹۰ ‏درصدازموارد دیابت درجهان دیابت نوع دوم است ‏.‏

ممکن است افراد مبتلا به دیابت نوع دوم علایم مشابه نوع اول داشته باشند اما این علایم کمتر ظاهر شود,اکثرا افراد مبتلا به این نوع دیابت علایمی ندارند و فقط بعد از چند سال به واسطه بیماری دیگری متوجه آن می شوند‏.‏ دیابت نوع ۲ یا دیابت بزرگسالان معمولا در میانسالی بروز می‌کند و زمینه ارثی در ایجاد آن دخیل است.

این نوع دیابت به علت مقاومت پیدا کردن سلول‌های بدن به انسولین رخ می‌دهد.

لوزالمعده مبتلایان به این نوع دیابت انسولین تولید می‌کند، اما این مقدار آنقدر کافی نیست که سطح قند خون یا گلوکز را در حد عادی حفظ کند.

یک عامل مهم در ایجاد مقاومت به انسولین و بالارفتن قند خون در این بیماران چاقی آنهاست.

دیابت نوع ۲ نیز علاجی ندارد، اما کارهای مختلفی می‌توان برای اداره درمانی و نیز پیشگیری از آن انجام داد. برای کنترل و جلوگیری از این بیماری باید رژیم غذایی سالم مصرف کرد، به مقدار کافی ورزش کرد و وزن خود را متعادل نگهداشت.

بیمارانی که این اقدامات در آنها موثر واقع نشود، معمولا تحت درمان با قرص‌های خوراکی پایین‌آورنده قند خون قرار می‌گیرند؛ البته ممکن است در درازمدت این قرص ها تاثیر خود را از دست بدهند و بیمار مجبور شود با تزریق انسولین قند خون خود را طبیعی نگهدارد.

نوع سوم دیابت دربعضی موارد حاملگی اتفاق می افتد, اما معمولا پس از حاملگی برطرف می شود

نوع چهارم دیابت ناشی از نقایص ژنتیکی در کارکرد سلول های ترشح گر انسولین و یا در عملکرد انسولین است.

با توجه به اهمیت دیابت نوع ۱و۲ در این مقاله به این دو نوع پرداخته می شود و نوع ۳ آن در مقاله ای به تفصیل مورد بحث قرار می گیرد.

علایم دیابت نوع اول

تشنگی بیش ازحد

گرسنگی دایمی

تکررادرار

کاهش وزن ناگهانی

خستگی مفرط

تاری دید

به نظرمی رسدعوامل خطردرابتلا به دیابت نوع اول دوعامل ژنتیکی ومحیطی باشد، عوامل محیطی مانند ویروس ها و برخی موادغذایی می توانند عاملی برای ابتلا به دیابت نوع اول باشند اگرچه اثر آن ها کاملا به اثبات نرسیده است.

علل شایع شیوع دیابت نوع ۲ عبارتند از:

ناکافی‌ بودن‌ انسولین‌ تولید شده‌ از لوزالعمده‌ برای‌ حفظ‌ کار طبیعی‌ سلول‌های‌ بدن‌ ،اختلال‌ در استفاده‌ از انسولین‌ در سلول‌های‌ بدن‌ به‌ علل‌ نامعلوم‌ .عوامل افزایش دهنده این بیماری عبارتند از:چاقی‌ در بزرگسالان‌ ،استرس‌ ،حاملگی، استفاده‌ از بعضی‌ از داروها، مثل‌ قرص‌های‌ ضدبارداری‌، داروهای‌ ادرارآور از نوع‌ تیازیدی‌، کورتیزول‌ یا فنی‌توئین‌

دیابت و عوارض آن:

دیابت بیماری مزمنی است که درطول زندگی فرد باید دقیقا کنترل شود,بدون مراقبت صحیح ,قندخون می تواند بالا برود که این امر در دراز مدت به بدن آسیب می رساند و باعث اختلال در بافت ها واندام های مختلف بدن می شود‏.‏

درکوتاه مدت وبلندمدت عوارض دیابت شامل: بیماری قلبی وعروقی

بیماری کلیه (نفروپاتی دیابتی )

بیماری اعصاب (نوروپاتی دیابت )

بیماری چشم (رتینوپاتی دیابتی)

با توجه به اینکه بیماریهای قلبی وعروقی ناشی ازدیابت شامل آنژین صدری , حمله قلبی ,ایست قلبی وسکته مغزی می باشد,می توان گفت که بیماری های قلبی و عروقی بیشترین مورد مرگ ومیر درافراد دیابتی وعلت اول مرگ درکشورهای صنعتی است ‏.‏

همچنین نتیجه افزایش وپیشروی آرام پروتیین درادرار,عاقبت منتج به نارسایی کلیه می شود‏.‏

این اتفاق معمولا سال ها بعد ازاولین تشخیص دیابت رخ می دهد و اگر فشار خون و قندخون درست کنترل شود این اتفاق به تاخیرمی افتد‏.‏

دربیشترکشورهای توسعه یافته درحال حاضر دیابت علت بیشترین موارد نارسایی کلیه ,وابستگی به دیالیز یا پیوندکلیه است ‏.‏

بااشاره به اینکه دیابت می تواندعامل صدمه زدن به رشته های اعصاب شود, می توان گفت که کرخی وبی حسی پاها شایع ترین علامت بیماری اعصاب بوده که در اثرآسیب به اعصاب پا ایجاد می شود‏.‏

نوروپاتی یا بیماری های اعصاب درپاره ای ازموارد می تواندبه دردهای شدید منجرشوداما بیشترمواقع بدون درد پیش می رود‏.‏

درنتیجه نبودعلایم نوروپاتی دیابتی احتمال زخم پا یا قطع عضو وجود دارد‏.‏ همچنین دیابت بیشترین علت نابینایی درافراد جوان و کارآمد درجهان توسعه یافته نیزمی باشد‏ .

عوامل خطر در ابتلا به نوع دوم دیابت نیزاضافه وزن وچاقی ,بی تحرکی,رژیم غذایی با چربی بالاو فبیرکم ,نژاد,سابقه فامیلی ,سن و وزن کم هنگام تولد است ‏.‏

هر چه بیشتر فردی عامل خطرداشته باشد بیشتردرمعرض خطرابتلا به دیابت می باشد‏.‏ گفتنی است ,خطرابتلا به دیابت در مردها و زن ها همراه با افزایش وزن به شدت روبه افزایش است ‏.‏

افزایش شیوع دیابت نوع دوم درهمه دنیا بخصوص درکشورهای درحال توسعه گروه های خاص و کودکان نوعی اعلام خطراست که اغلب ناشی ازاضافه وزن است ‏.‏

در چه شرایطی بیمار می بایستی به پزشک مراجعه کند:

اگر شما یا یکی‌ از اعضای‌ خانواده‌ تان علایم‌ دیابت‌ شیرین‌ را دارید.

اگر یکی‌ از موارد زیر هنگام‌ درمان‌ رخ‌ دهد:

ـ ناتوانی‌ در فکر کردن‌ همراه‌ با تمرکز

– ضعف

– تعریق

– رنگ‌ پریدگی

– تند شدن‌ ضربان‌ قلب

– تشنج

– اغما (ممکن‌ است‌ نشان‌دهنده‌ پایین‌ افتادن‌ قندخون‌ باشند). بلافاصله‌ کمک‌ بخواهید.

ـ بی‌حسی

– سوزن‌ سوزن‌ شدن

– یا درد در پاها یا دست‌ها

ـ عفونتی‌ که‌ در عرض‌ ۳ روز خوب‌ نشود.

ـ درد قفسه‌ سینه‌

ـ بدتر شدن‌ علایم‌ اولیه‌ علی ‌رغم‌ پایبندی‌ به‌ درمان

عوامل ارثی

نقش عوال ارثی در ابتلای به هر دو نوع مرض قند اهمیت دارد.

در دوقلوهای یکسان در صورتی که یکی از آنها به مرض قند نوع ۱ دچار باشد، ۵۰ درصد احتمال دارد که دیگری نیز به مرض قند مبتلا شود.

اما در مورد مرض قند نوع ۲، اگر یکی از دوقلوها به این بیماری دچار شود، دیگر حتماً به بیماری مبتلا خواهد شد. بسیار مشکل است که پیش بینی کنیم که چه کسی بیماری را به ارث می برد. در تعدادی از خانواده ها این بیماری شدیداً بین افراد خانواده شایع است و این افراد استعداد زیادی در ابتلاء به این بیماری دارند.

دانشمندان در این خانواده ها موفق به پیدا کردن چندین ژن شده اند که احتمالاً مسئول ایجاد این لوزالمعده را شروع کند که چندین سال بعد اثر خود را نشان دهد.

شرایط محیطی

افرادی که به مرض قند نوع ۲ مبتلا می شوند اغلب رژیم غذایی غیر متعادلی داشته و چاق هستند. بطور قابل توجهی، افرادی که از کشورهایی که مرض قند در آنجاها زیاد شایع نیست به کشورهایی مهاجرت می کنند که این بیماری در آنجا شیوع بیشتری دارد، آنها نیز در معرض خطر بیشتری برای ابتلای به این بیماری قرار می گیرند. تغییرات عمده در نحوه زندگی نیز می تواند احتمال ابتلاء یک شخص به دیابت را افزایش دهد. یک مثال خوب در این مورد، افراد جزیره نائورو می باشد.

وقتی در این جزیره معادن فسفات کشف شد، مردم این جزیره پول زیادی بدست آوردند و ثروتمند شدند. در نتیجه رژیم غذایی آنها نیز تغییر نمود و اضافه وزن پیدا کردند و بیشر از گذشته مستعد ابتلاء به مرض قند شدند.
تمام این موارد به اهمیت ارتباط بین رژیم غذایی، محیط زندگی و ابتلاء به مرض قند اشاره دارند. با اینحال هیچ ارتباط دقیقی بین بروز مرض قند و مصرف قند و شیرینی دیده نشده است.

مرض قند ثانویه

تعداد کمی از افراد هم وجود دارند که بروز مرض قند در آنها بعلت ایجاد بیماری دیگری در لوز المعده می باشد. برای مثال بیماری پانکراتیت (التهاب لوزالمعده) می تواند باعث تخریب قسمت بزرگی از لوزالمعده شود. بعضی از افرادی که به بیماریهای هورمونی دچار هستند مثل سندرم کوشینگ (افزایش تولید هورمون استروئید در بدن) یا آکرومگالی (افزایش تولید هورمون رشد در بدنت) ممکن است به عنوان یک عارضه جانبی از بیماری اصلی شان، به مرض قند نیز مبتلاء شوند.

همچنین لوزالمعده می تواند بر اثر مصرف زیاد و طولانی مدت الکل نیز دچار آسیب شود.

استرس ها

گرچه بسیاری از افراد، وقوع ابتلاء به مرض قندشان را به بروز وقایع استرس زایی مثل تصادفات یا سایر بیماریها ربط می دهند اما اثبات یک ارتباط مستقیم بین استرس و مرض قند دشوار می باشد.

توضیح این مسئله ممکن است در این حقیقت نهفته باشد که افراد، پزشکشان را به دلیل بعضی از وقایع استرس زا ملاقات می کنند و در همین ملاقات ها است که تصادفاً مرض قندشان تشخیص داده می شود.

تشخیص دیابت

برای آگاهی از اینکه چگونه به تشخیص دیابت دست پیدا کنیم با بیوطب همراه باشید:

فردی که دارای علایمی است که در مورد بیماری دیابت در مقاله قبل ذکر گردید باید مورد انجام آزمایشات زیر قرار گیرد.

البته در مورد تشخیص بیماری دیابت ذکر این نکته ضروری است که اگردر اعضای خانواده تان یا افراد نزدیک (نظیر پدربزرگ یا مادربزرگ) فرد مبتلا به دیابت دارید،شما کاندید خوبی برای انجام آزمایش تشخیص دیابت خواهید بود!!!

۱-اندازه گیری قند خون ناشتا:Fasting Blood Sugar(FBS)

اولین نکته ضروری درباره این تست این است که فرد مورد آزمایش باید ۸ الی ۱۲ ساعت ناشتا باشد و برای شام به صرف یک غذای سبک بپردازد، و روز بعد بدون صرف صبحانه و اول وقت به آزمایشگاه مراجعه کند.

البته نوشیدن کمی آب اشکالی ندارد!

برای اندازه گیری قند خون از نمونه خون وریدی بدون ماده ضدانعقاد استفاده می گردد(سرم).

آزمایش در اسرع وقت باید انجام گیرد.در صورت عدم امکان انجام آزمایش،سرم نمونه باید جدا گردد و در یخچال نگهداری شود.

در صوررتی که مقدار قند خون مساوی یا بیشتر از g/dL۱۲۶ باشد،آزمایش یک بار دیگر انجام می شود و اگر در نوبت دوم نیز مقدار قند خون مساوی یا بیشتر از g/dL۱۲۶ باشد،ابتلا به دیابت قطعی است.

(میزان نرمال گلوکز ناشتا g/dL۱۰۵-۷۰ می باشد که البته بسته به روش انجام و کیت مصرفی ممکن است متفاوت باشد)

اگر میزان قند خون ناشتا بین g/dL۱۲۵-۱۰۵ باشد،فرد آزمایش دهنده نه سالم است و نه بیمار.

به این وضعیت اختلال در قند ناشتا می گویند.این افراد در معرض بیماری دیابت هستند و باید رژیم غذایی مناسب همراه با فعالیت منظم ورزشی روزانه داشته باشند.

۲-آزمایش تحمل گلوکز: Oral Glucose Telorance Test(OGTT)

در این آزمایش ابتدا مقدار ۷۵ گرم گلوکز محلول در آب به فرد آزمایش دهنده می دهند و دو ساعت بعد قند خون را اندازه می گیرند.

اگر مقدار قند خون مساوی یا بیشتر از g/dL۲۰۰ باشد،ابتلا به دیابت قطعی است و نیازی به تکرار دوباره نیست.

در صورتی که مقدار قند خون کمتر از g/dL۱۴۰ باشد نتیجه آزمایش طبیعی قلمداد می گردد.

اگر مقدار قند خون بین g/dL۱۹۹-۱۴۰ باشد،فرد دچار اختلال تحمل گلوکز است.

۳-اندازه گیری قند خون غیر ناشتا: Blood Sugar(BS)

در صورتی که فرد آزمایش دهنده ناشتا نباشد،آزمایش انجام می شود و اگر قند خون کمتر از g/dL۲۰۰ باشد،نتیجه آزمایش طبیعی است و شخص سالم است.اگر مقدار قند خون مساوی یا بیشتر از g/dL۲۰۰ باشد،آزمایش یک بار دیگر انجام می شود،و در صورتی که نتیجه نوبت دوم نیز مساوی یا بیشتر از g/dL۲۰۰ باشد،شخص آزمایش دهنده مبتلا به دیابت است.

آزمایش قند غیر ناشتا معمولا برای تشخیص دیابت مورد استفاده قرار نمی گیرد.

۴-هموگلوبین گلیگوزیله: Glycated Hemoglobin(HbA۱c)

Glycation افزودن غیر آنزیمی قند به گروه های آمینی پروتئین است.HbA دارای ۲ زنجیره α و۲ زنجیره ß است.HbA۱c به وسیله اتصال گلوکز به ناحیه N ترمینال اسید آمینه والین زنجیره بتای HbA شکل می گیرد.

این هموگلوبین برای بررسی وضعیت هیپرگلیسمی در طول عمر ۱۲۰ روزه گلبول قرمز به کار می رود.هموگلوبین گلیکوزیله در پاسخ به افزایش قند خون، افزایش یافته و نوع خاصی که منحصرا به گلوکز اتصال می یابد به نام HbA۱c یعنی شاخص برتر بیماری دیابت،مورد استفاده قرار می گیرد.

آزمایش سنجش HbA۱c اگر چه برای تشخیص دیابت شیرین مفید نیست اما برای ارزیابی کنترل طولانی مدت دیابت و چگونگی روند درمان آزمایش بسیار مفیدی است.

در واقع غلظت هموگلوبین HbA۱c منعکس کننده میانگین غلظت گلوکز خون در طول ۶ الی ۸ هفته اخیر می باشد.

تندرست باشید   

کادر پزشکی بیوطب

وب سایت پزشکی و سلامت بیوطب

به جـامـع تـریـن وب سـایــت پـزشـکــی و سـلامـت بــه زبان فـارسـی خــوش آمـدیـد مقـالات تخصـصی و عـمـومـی پزشــکــی و سـلامـت مـوجــود در وب سـایت بیـوطـب و هـمـچـنـیـن پاسـخ هـای ارائــه شـده به ســوالات پزشکـی توســط متـخـصـصـیـن علم پزشکـی و سلامت صـورت می پذیـرد. همـراه با بیـوطب سـلـامـت و تندرسـت باشیـد
مشاهده مقالات


ارسال پرسش در این باره


سیستم پرسش و پاسخ

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری سوال مطرح شده و مشاهده آن لازم است کـد رهگیـری داده شـده را در ایـن قسمـت وارد نمایید

پیگیری سوال قبل

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش های پزشکی خود از پزشکان متخصص سایـت بیوطب می توانید از این قسمـت استفاده نمایید

ثبت سوال جدید

امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیار سیستم

پرسش و پاسخ های کاربران


1
گواتر و کم کاری تیروئید
مهم

سلام من با توجه به ازمایشاتی که انجام دادم معلوم شد که گواتر غیر طبیعی دارم میخواستم بدونم یعنی چی در ضمن به کم کاری تیرویید ربط داره چون تقریبا عوارض اونم رو هم دارم یعنی موی زاید تو صورت وسینه و چاقی ولی بقیه وندارم یعنی ریزش مو ندارم کلفتی صدا ندارم لرز ندارم میشه برام توضیح بدین در مورد دو بیماری ممنون. مشاهده پاسخ دکتر
2
راه کار تشخیص باکره بودن همسر
مهم

باسلام وخسته نباشید.
من چند وقت پیش با نامزدم ارتباط داشتم.به راحتی انگشتام تا ته فرو میرفت بدون هیچ مشکل ودردی.وشکل مهبلش هم مث اونیه که گفتید قبلا ارتباط داشته و بعد از نزدیکی هم هیچ خونی نبود یا جتی یذره درد از طرف اون.
توروخدا راهنماییم کنید.
یعنی اون قبلا با کسی رابطه داشته؟
مشاهده پاسخ دکتر
3
گوش درد
مهم

سلام
کتایون 29 ساله هستم از تهران و متاهل. حدودا چندین ماه هست که زمان خواب وقتی به پهلوی چپم می خوابم (در واقع روی گوش چپم می خوابم) وقتی می خوام بعد از مدتی بچرخم و جهتم رو جابه جا کنم به محض تکون دادن سرم گوش درد شدیدی می گیرم. و باید چند دقیقه صبر کنم تا دردش تموم بشه. دردش انقدر زیاده که هیچ حرکتی نمی کنم و برای چند دقیقه تحمل میکنم تا بتونم جهت خوابم رو عوض کنم. واقعا نمی دونم علتش چیه. در طول روز و یا وقتی به حالت های دیگه می خوابم هیچگونه درد و مورد خاصی ندارم. و خیلی برام عجیبه. این باعث شده که مجبور باشم هیچوقت روی پهلوی چپم نخوابم و گاهی خیلی سخته.
بسیار ممنون میشم اگر پاسخ مشکل من رو بدین.
مشاهده پاسخ دکتر
4
عدم نعوظ کامل آلت تناسلی
مهم

باسلام: حدود دوسال ضعف جنسي دارم درموقع رابطه جنسي نعوذ دارم الت من در هنگام ارتباط جنسي ميخوابد .ازمايش دادم اسپرم من ضعيف است البته بعد دوسال بامصرف داروباتجويزپزشگ داروهايي مثل كارنيتين ويتامين Eبهتر شدم تعداد اسپرم من زيادتر شده ولي بازم مشكل نعوذ دارم خواب رفتگي دير امدن اب مني دارم لطفا راهنمايي فرماييد.باتشگر مشاهده پاسخ دکتر
5
انتقال بیماری های مقاربتی
مهم

سلام خسته نباشید من دیروز با یک خانومی که هیچ شناختی ازش نداشتم سکس کردم . موقع سکس کاندومم پاره شد و منم بدونه کاندوم ادامه دادم.میخوام بدونم ایا احتمال انتقال چقدر می باشد؟ چه راهی برای پیشگیری توصیه میکنید. امکانش هست که انتقال پیدا نکنه؟؟ ممنون میشم کامل راهنماییم کنید مشاهده پاسخ دکتر
6
درد مجاری تناسلی و بیضه در هنگام نعوظ
مهم

سلام،من الآن چهارپنج سالی است که اینطوریم،شبها بعضی وقتها که حالت جنابت رخ میدهد،دردشدیدی درآلت تناسلی بوجود می آیدکه تایه ساعتی نمیگذاردبخوابم،همچنین بیضه سمت راستم هم بعضی وقتها یه کم درد وتاحدودی باد میکند،که دردبه صورت مزمن به داخل شکم وتاپشت لگن هم کشیده میشودوکم کم به ندرت خوب میشود،نمیدونم علتش چیه راهنماییم کنید؟ممنون مشاهده پاسخ دکتر
7
ریزش شدید مو
مهم

با سلام
خدا قوت
من حدود دو ماهی میشه که شدید موهام میریزه و بیشتر موهای که میریزه شکسته هستش یا پیاز مو نداره
اومدم شامپو صحت که استفاده میکردم دیگه استفاده نکردم بازم فایده نداشت یه مدت کلیر استفاده کردم یه مدت شامپو پاوه
دوباره برگشتم همون شامپو پاوه من تو قسمت جنوبی کشور زندگی میکنم 14 روز روی دریا البته بیشتر تو اتاقم خیلی کم بیرون میرم در حد 10 دقیقه
خودم فکر کردم بخاطر اینه که وقتی خونه هستم با موتور که میرم بیرون کلاه میزارم بخاطر گرما شاید همین تاثیر گذاشته البته اینم یه دو هفته ی هست که دیگه استفاده نمی کنم
پسرم 26 سالمه مجردم موهای خیلی معمولی دارم
ممنون میشم راهنمایی ام کنید
با تشکر یا علی
مشاهده پاسخ دکتر
8
رابطه جنسی کامل
مهم

با سلام
دختری 27 ساله هستم حدود 2 ساله که ازدواج کردم اما متاسفانه هنوز نتوانستنم با همسرم رابطه ی کاملی داشته باشم.
علتش هم فکر میکنم روانیه.
قبلا به کسی علاقه داشتم ولی به سرانجام نرسید!
چون حسی به همسرم ندارم نمیتونم رابطه ی جنسی داشته باشم باهاشون
لطفا راهنمایی کنید چه باید کنم؟!
تشکر
مشاهده پاسخ دکتر
9
افزایش قد
مهم

سلام خسته نباشید من علی 18 سال سن دارم با قد 178 من از زمان 16 سالگی تا به الان هیچ رشد قدی نداشته ام حتی دوستانم که از من کوتاه تر بودن الان از من بلندتر شده اند تو رو خدا کمکم کنید چگونه میتوانم این توقف رشد قدی را برطرف سازم و بلند تر شوم لطفا کمکم کنید مشاهده پاسخ دکتر
10
پریودی نامنظم
مهم

با سلام.دختری 17 ساله هستم.از ابتدای پریودی4سال پیش تا الان هیچ وقت پریودی منظم نداشتم"حدودا هر دوماه یک بار"یک سال پیش کیست داشتم که با دارو طی سه ماه کیست رفع شد,اما باز هم پریودیم نامنظمه.ترشحات زیادی دارم که گاه مانند سفیده تخم مرغ و گاهی سفید وسفت هستند.و در صورتی که لباس زیر خود را در عوض کنم حتی گلو درد هم می گیرم.آیا امکام عفونت یا نا باروری دارم؟شاخص تده ی بدنیم26.5 و دارای اضافه وزن هستم.ممنونم. مشاهده پاسخ دکتر
« قبلی 1 2 3 4 5 6 7 ... 101 بعدی »

۲ دیدگاه

  1. سینا گفت:

    ممنون عال بو د

دیدگاه خود را بیان کنید


Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

ثبت دامنه
هاست ارزان
طراحی سایت پزشکان